Symbole Lublina

MDK 2
powrót

Lublin na Liście Dziedzictwa Europejskiego

Lista Dziedzictwa Europejskiego jest inicjatywą zgłoszoną przez Francję podczas Europejskich Spotkań Kulturalnych, które odbyły w Granadzie w kwietniu 2006 r.. Według projektodawców lista, stworzona na wzór słynnej listy UNESCO, ma służyć stworzeniu mapy miejsc i obiektów istotnych dla tożsamości europejskiej i tę tożsamość wzmacniać. Znak Dziedzictwa Europejskiego mają otrzymywać te obiekty, zarówno materialne jak i niematerialne, które posiadają zasadnicze znaczenie dla historii i dziedzictwa kulturowego Europy.
Wśród pierwszych obiektów zgłoszonych do Listy Dziedzictwa Europejskiego znajdują się m.in. Akropol, opactwo w Cluny, Mur Berliński, dom Roberta Schumanna.

Na liście, od 18 kwietnia 2007 r. są także obiekty z Polski: Katedra na Wawelu, Wzgórze Lecha w Gnieźnie, Stocznia Gdańska oraz 3 obiekty z Lublina: klasztor Dominikanów, kaplica Trójcy Świętej i pomnik Unii Lubelskiej .
Katedra na Wawelu pw. św. Wacława i św. Stanisława jest miejscem, dokumentującym ponad tysiącletnie związki Polski z kulturą europejską. Wzgórze Lecha w Gnieźnie symbolizuje miejsce powstawania zjednoczonej Europy. Idea ta przyświecała Zjazdowi Gnieźnieńskiemu monarchów europejskich. Stocznia Gdańska to obiekt związany z powstaniem "Solidarności" i jest pomnikiem jednoczenia się Europy w imię praw człowieka i walki o wolność i demokrację. Kościół św. Stanisława w klasztorze Dominikanów w Lublinie, kaplica Trójcy Świętej na lubelskim Zamku oraz pomnik Unii Lubelskiej na Placu Litewskim w Lublinie wraz z całym miastem symbolizują natomiast europejskie idee integracyjne, ponadnarodowe dziedzictwo demokracji i tolerancji oraz idee dialogu kultur między Wschodem i Zachodem.

Źródło: www.dominikanie.pl, Kurier Lubelski, 19 kwietnia 2007 r.


foto: Piotr Maciuk

Wnętrze kaplicy

Kaplica pw. Trójcy Świętej

Najwcześniejsze pisemne wzmianki o kaplicy zamkowej pochodzą z pierwszej połowy XIV wieku. Wiadomo jednak, że powstała wcześniej, zapewne w XIII wieku. Ozdobiona malowidłami z inicjatywy Władysława Jagiełły stała się kaplica Trójcy Św. doskonałym przykładem połączenia architektury łacińskiego gotyku zachodniej Europy i polichromii wykonanej zgodnie z kanonem artystycznym i ikonograficznym obowiązującym w sztuce obrządku wschodniego. Zyskała sobie tym miejsce na liście światowego dziedzictwa kultury. Unikatową wartość nadają jej zwłaszcza bizantyjsko-ruskie freski, należące nie tylko do nielicznych w Polsce, ale i najpiękniejszych.

The Trinity Chapel

The oldest written records date back to the first half of the 14th century. The chapel is known to have been built earlier than that. It is assumed that its history dates back to the 13th century. Decorated with the wall painting the Chapel is a perfect combination of Latin West European Gothic and the Eastern Orthodox religious polychrome. The Chapel has been enrolled in the worldly list of the humanity's cultural heritage. Especially unique are the 15th century Russian-Byzantine frescoes - one of the rarest and the most beautiful in Poland.

Bazylika oo. Dominikanów

O tym, że kościół Zakonu Kaznodziejskiego miał wielkie znaczenie dla staropolskiego Lublina, świadczy fakt, że jedna z kaplic (Firlejowska) nawiązuje stylem architektonicznym do kaplicy Zygmuntowskiej na Wawelu. To tutaj przybył król wraz z sygnatariuszami unii i posłami, aby po zaprzysiężeniu aktu unii na Zamku lubelskim odśpiewać uroczyste "Te Deum" jako podziękowanie za doprowadzenie do końca tak doniosłego dla narodów polskiego i litewskiego dzieła. Przechowywany w zbiorach kościelno-klasztornych oo. Dominikanów Krzyż Unii Lubelskiej nawiązuje do tych ważnych wydarzeń. Jak wyglądał Lublin na początku XVIII wieku, uzmysławia obraz "Pożar miasta Lublina w 1719 roku", eksponowany w kaplicy Tyszkiewiczów w bazylice oo. Dominikanów. Jej dzieje związane są z pochodzącymi z Kijowa relikwiami Drzewa Krzyża Świętego. Do Lublina przywiózł je w połowie XV wieku biskup Kijowski Andrzej. Relikwie przez długie wieki chroniły miasto Lublin i jego mieszkańców. O cudownych uzdrowieniach, a i niejednokrotnym ocaleniu grodu przed groźnymi żywiołami opowiadają dziś obrazy znanych mistrzów, eksponowane m.in. w nawach kościoła. Piękny i cenny 18 kilogramowy relikwiarz Drzewa Krzyża Świętego skradziono z bazyliki w roku 1991, ale nikt z mieszkańców koziego grodu nie ma wątpliwości, że wcześniej czy później Drzewo Krzyża Świętego wróci na swoje miejsce.

The Dominican Basilica

The Church played important role in the past. One of the chapels (the Firlej Chapel) brings to mind the Chapel of king Zygmunt in the Cracow Wawel. According to the chronicles, after the historic act of union was signed, the king and his advisers expressed their deep gratitude by singing religious hymn "Te Deum". The historic Cross that witnessed the great event is stored in the Dominican Monastery collection of museum pieces. The painting entitled "The Gread Fire of Lublin in 1719", exhibited inside the Tyszkiewicz family Chapel, shows the 18th century Lublin. Its history is connected with the relics of the Holy Cross Wood brought here from Kiev. The Holy Cross Wood was transported to Lublin by the Kiev Bishop - Andrzej. The relics have protested Lublin and its inhabitants for many centuries. There are many stories of the miraculous cures and saving the city against the elements of nature. These stories are depicted on the pictures by great masters in the church's naves. The beautiful and precious reliquary that weighs 18 kilos was stolen from the Basilica in 1991 but none of the inhabitants of Lublin has any doubts that - sooner or later - the Holy Cross Wood will return to its righteous place.

Pominik Unii Lubelskiej

Lubelski wątek unijny wieńczy XIX-wieczny pomnik Unii Lubelskiej usytuowany na placu Litewskim w miejscu pierwotnego pomnika Unii z XVI wieku, wystawionego z inicjatywy ostatniego Jagiellonów, Zygmunta Augusta. Stanął on w roku 1826 staraniem Stanisława Staszica na sztucznie usypanym wzniesieniu. Ten umieszczony na cokole obelisk wykonany został z płyt z lanego żelaza, pochodzących z kieleckich odlewni założonych przez Staszica. Pomnik ozdobiono złoconą, klasycystyczną płaskorzeźbą autorstwa Pawła Malińskiego. Przedstawia ona postaci kobiece, symbolizujące Polskę i Litwę, z godłami obu państw.

The Union of Lublin monument

The 19th century monument commemorates the historic Act of Union between Poland and Lithuania. Is stands in the place of the former 16th century monument erected at the order of the last Jagiellonian king – Zygmunt August. It waa erected in 1826 thanks to the efforts of Stanisław Staszic on the artificially created hill. This obelisk put on a plinth was made of iron taken from the Kielce Steelworks owned by Staszic. The monument was decorated with the Classical, gilded relief by Paweł Maliński. It presents the female figures symbolising Poland and Lithuania, and the emblems of the two countries.

Opisy do foto. "Symbole Lublina"
z "Lublin i okolice. Przewodnik"; Marta Denys, Marek Wyszkowski; Wyd. ideaMEDIA; Lublin 2000.
z "Lublin and its Vicinity. The Guide"; Marta Denys, Marek Wyszkowski; Wyd. ideaMEDIA; Lublin 2000.