Symbole Lublina

MDK 2
powrót

Elżbieta Żurek
Sławomir Jacek Żurek

Ulicami Lublina
Gra edukacyjna
Scenariusz interdyscyplinarnej wycieczki dla klas gimnazjalnych

Uwagi wstępne

Zajęcia realizowane będą metodą projektu. Oprócz nauczyciela prowadzącego, rozpoczynającego grę i czuwającego nad jej przebiegiem, potrzebnych będzie jeszcze dziewięć osób dorosłych (nauczycieli, pracowników instytucji uczestniczących w programie "Mój Lublin" lub rodziców, zaproszonych do wspólnych działań). Do przeprowadzenia gry edukacyjnej wykorzystującej zaproponowane poniżej zadania niezbędne jest, by uczniowie mieli elementarną wiedzę dotyczącą:

  • najważniejszych, łatwo rozpoznawalnych cech stylu romańskiego, gotyckiego i modernistycznego;
  • topografii miasta (dzielnice);
  • terenów w przedwojennym Lublinie zamieszkiwanych przez Żydów;
  • legendy o św. Dominiku;
  • zgromadzeń zakonnych od wieków obecnych w Lublinie, mających obecnie swoją siedzibę na Starym Mieście i w Śródmieściu;
  • instytucji urzędujących w ratuszu;
  • pomników znajdujących się na Placu Litewskim.

Niżej podane jest jedno z możliwych rozwiązań przygotowania uczniów do aktywnego uczestnictwa w zabawie. Pokonywanie trasy wymaga pewnej orientacji w topografii tej części miasta, jednakże uczniowie mogą też zasięgać języka i pytać o drogę napotkanych ludzi. Na kolejnych punktach trasy dostają koperty z zadaniami i wskazówką, dokąd mają się udać dalej. Muszą przy tym pamiętać, że ważny jest też czas, w którym zakończą grę (moment oddania koperty z wypełnioną ostatnią kartą pracy), ponieważ jest on dodatkowo punktowany.

Cele operacyjne
Uczeń:

  • przyporządkowuje obiekty architektoniczne stylom w sztuce;
  • lokalizuje tereny w Lublinie, gdzie niegdyś zamieszkiwali Żydzi;
  • zaznacza strony świata na sakralnym obiekcie architektonicznym;
  • układa dwuwiersz lub czterowiersz o stałej liczbie sylab;
  • oblicza przybliżony obwód obiektu architektonicznego;
  • podaje nazwy miejsc w Lublinie związane z dawną stolica Polski;
  • korzysta z różnych źródeł wiedzy;
  • stosują w praktyce wiedzę historyczną dotycząca kultury polskiej oraz Lublina.

Środki dydaktyczne

  • kartki z zadaniami (karty pracy) w kopertach – patrz Działania przygotowawcze punkt C
  • długopisy lub flamastry
  • twarda podkładka ułatwiająca pisanie w kartach pracy (dla każdego zespołu)
  • miarka np. stolarska (dla każdego zespołu)
  • kompas (dla każdego zespołu)
  • nagrody dla zwycięzców i symboliczne upominki dla wszystkich uczestników zajęć (np. gadżety promujące miasto i region lubelski )

Działania przygotowawcze

A. Nauczyciel dzieli klasę na trzy-czteroosobowe zespoły (oznaczone numerem lub jakimś innym symbolem identyfikacyjnym), w których każdy będzie ekspertem od dwóch (spośród wyżej wymienionych sześciu) przydzielonych/wybranych zagadnień. Następnie uczniowie, w określonym przez nauczyciela czasie (np. w ciągu tygodnia), samodzielnie zdobywają potrzebne im informacje.
B. Na terenie Starego Miasta i Śródmieścia należy wybrać dziesięć miejsc - punktów przydzielania grupom zadań do wykonania.
C. Kolejny etap to przygotowanie przez nauczyciela kopert z kartami pracy (po dziesięć dla każdego zespołu - w kopertach kartka z jednym zadaniem, odpowiednio duża, aby zmieściło się to, co trzeba zapisać) i informacją o następnym punkcie kontrolnym. Koperty powinny być oznaczone numerami identyfikacyjnymi.
D. Należy też pamiętać o nagrodach dla zwycięskich zespołów i symbolicznych upominkach dla wszystkich uczniów.

Przebieg gry

Uczniowie wraz z nauczycielem gromadzą się na dziedzińcu Zamku Lubelskiego, gdzie rozpoczynają wykonywanie zadań. Tu dostają koperty z pierwszą kartą pracy i po zapoznaniu się z poleceniem wykonują je, po czym przechodzą do pierwszego punktu kontrolnego (Brama Grodzka). Osobie tam dyżurującej oddają pierwszą kopertę i otrzymują następną. Tak wyglądają działania na całej trasie. Ostatni punkt znajduje się na Placu Litewskim, gdzie uczniowie oddają ostatnią kopertę, a osoba tam dyżurująca zapisuje czas jej oddania. Następny etap gry przebiega w szkole (może to być już innego dnia). Wtedy zostają skonfrontowane wypełnione karty pracy, ocena prawidłowości wykonania zadań, przydzielenie punktów (włącznie z punktami za czas), wyłonienie zwycięzców i rozdanie nagród. Wskazane by było, aby każdy uczestnik, bez względu na liczbę zdobytych punktów, otrzymał jakiś drobiazg.

Propozycje zadań na poszczególnych etapach

Etap pierwszy - Zamek Lubelski

Wypełnijcie tabelę, przyporządkowując obiekty architektoniczne stojące wokół dziedzińcu zamkowego trzem stylom w sztuce:

styl romański
styl gotycki
styl modernistyczny
     

Przejdźcie do Bramy Grodzkiej, gdzie oddacie tę kopertę i otrzymacie następną.

Etap drugi - Brama Grodzka

Podkreślcie te dzielnice Lublina lub inne miejsca, które przed wojną zamieszkiwała głównie ludność żydowska.

  • Podzamcze
  • Śródmieście
  • LSM
  • Tatary
  • Bronowice
  • Wieniawa
  • Dziesiąta
  • Piask

    Przejdźcie na Plac po Farze, gdzie oddacie tę kopertę i otrzymacie następną.

Etap trzeci - Plac po Farze

Widzicie przed sobą odtworzone fundamenty kościoła farnego pod wezwaniem św. Michała. Za pomocą kompasu ustalcie strony świata i zaznaczcie je na umieszczonym poniżej planie świątyni.
+
Przejdźcie pod kościół Dominikanów, gdzie oddacie tę kopertę i otrzymacie następną.

Etap czwarty - kościół Dominikanów

Ułóżcie i zapiszcie dwuwiersz lub czterowiersz (dwunasto- lub czternastozgłoskowy), którego głównym bohaterem byłby św. Dominik, patron żebraków i ludzi uczonych.

Przejdźcie pod Trybunał Koronny, gdzie oddacie tę kopertę i otrzymacie następną.

Etap piąty - Trybunał Koronny

Dowiedzcie się, jaką funkcję pełni obecnie Trybunał Koronny, a następnie... zmierzcie obwód tego budynku.

Przejdźcie pod Bramę Krakowską, gdzie oddacie tę kopertę i otrzymacie następną.

Etap szósty - Brama Krakowska

Zapiszcie nazwy dwóch miejsc w Lublinie związanych z miastem, które przed wiekami, do roku 1596 było stolicą Polski.

Przejdźcie przez Bramę Trynitarską, gdzie oddacie tę kopertę i otrzymacie następną, i stańcie pod wieżą.

Etap siódmy - Brama Trynitarska

Poszukajcie źródła informacji i odpowiedzcie na następujące pytania:

  • Co znajduje się na Wieży Trynitarskiej?
  • Kim byli trynitarze?
  • Czy Wieża Trynitarska jest wyższa czy niższa od budynku dziesięciopiętrowego?

Odszukajcie na placu katedralnym punkt kontrolny, gdzie oddacie tę kopertę i otrzymacie następną.

Etap ósmy - plac przed katedrą

Podkreślcie te zgromadzenia zakonne (cztery), które od wieków są związane z Lublinem i mają swoją siedzibę na Starym Mieście lub w Śródmieściu: sercanie, jezuici, dominikanie, karmelici, kapucyni, bernardyni, oblaci, pallotyni, werbiści, marianie.

Przejdźcie ulicą Królewską pod Bramę Krakowską, a następnie pod ratusz, gdzie oddacie tę kopertę i otrzymacie następną.

Etap dziewiąty - ratusz

Napiszcie, kto urzęduje w ratuszu i podajcie imię i nazwisko urzędnika obecnie zajmującego najwyższe stanowisko.

Przejdźcie Krakowskim Przedmieściem na Plac Litewski, gdzie oddacie tę kopertę i otrzymacie ostatnią.

Etap dziesiąty - Plac Litewski

Jakie pomniki znajdują się w tym miejscu, gdzie stoicie? Zapiszcie je w porządku chronologicznym (czyli według wydarzeń historycznych, które upamiętniają).

Oddajcie tę kopertę do punktu kontrolnego - dalszy ciąg gry w szkole.